🕯️ Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu – scenariusz zajęć, pomysły, karty pracy i aktywności dla szkoły

📅 27 stycznia — dzień refleksji, edukacji i pamięci
🌍 Dlaczego warto obchodzić ten dzień w szkole?
Międzynarodowy Dzień Pamięci o Ofiarach Holokaustu, ustanowiony przez ONZ, przypada w rocznicę wyzwolenia obozu Auschwitz-Birkenau. Jest to ważna lekcja empatii, odpowiedzialności i świadomości historycznej. To moment, w którym edukacja zyskuje wymiar moralny i humanistyczny, niezależnie od wieku uczniów.
Dla nauczyciela, pedagoga czy psychologa to doskonała okazja do stworzenia projektów wychowawczych i interdyscyplinarnych. Pamięć o przeszłości może budować przyszłość wolną od nienawiści.
💡 Propozycje wyjątkowych wydarzeń edukacyjnych
🕯️ Happening „Światło Pamięci”
Uczniowie zapalają znicze lub symboliczne światła przy tablicy pamiątkowej, tworzą instalację z kamieni z imionami ofiar, przygotowują wiersze lub listy do rówieśników z przeszłości.
📍 język polski, WOS, historia, plastyka
🎥 Pokaz filmu i rozmowa
Pokaz filmów dostosowanych do wieku:
- „Życie jest piękne”
- „Chłopiec w pasiastej piżamie”
- „Lista Schindlera”
- „Niebo na własność”
Po filmie moderowana dyskusja lub pisanie refleksji.
📍 język polski, etyka, religia, historia
🎨 Wystawa: „Nigdy więcej”
Uczniowie tworzą prace inspirowane losami dzieci w czasie Holokaustu. Wystawa może być otwarta dla rodziców i lokalnej społeczności.
📍 plastyka, historia, edukacja wczesnoszkolna
🧳 Projekt: „Walizka wspomnień”
Uczniowie tworzą symboliczną „walizkę” dziecka żydowskiego – z rysunkami, listami, zdjęciami, pamiątkami. Inspiracja: „Valises de la Mémoire”
📍 język polski, historia, technika, etyka
🗣️ Debata szkolna: „Jak współcześnie dbać o pamięć?”
Uczniowie debatują, jak nowoczesna szkoła może budować świadomość historyczną. Czy upamiętnianie ofiar w formie artystycznej ma sens?
📍 WOS, etyka, język polski, historia
🧩 Escape Room „Ucieczka z getta”
Scenariusz edukacyjny z zadaniami opartymi na faktach historycznych – uczniowie muszą „uciec” z warszawskiego getta, pomagając żydowskiej rodzinie.
📍 historia, język polski, matematyka, geografia
🧠 Quiz wiedzy historycznej „Pamiętaj”
Interaktywny quiz lub Kahoot na temat historii Holokaustu, symboli, osób ratujących Żydów, gett, obozów zagłady.
📍 historia, informatyka, WOS
🏛️ Instytucje do współpracy:
- 🕍 Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN – https://polin.pl
- 🕯️ Międzynarodowy Instytut Yad Vashem – https://yadvashem.org
- 📚 Instytut Pamięci Narodowej – https://ipn.gov.pl
- 🎓 Centrum Edukacji Obywatelskiej – https://ceo.org.pl
- 🤝 Stowarzyszenie Dzieci Holocaustu – https://dzieciholocaustu.org.pl
- 🎭 Teatr NN „Brama Grodzka” – projekty związane z historią i pamięcią – http://teatrnn.pl
📦 Materiały edukacyjne i graficzne:
- Broszury edukacyjne IPN: https://ipn.gov.pl/pl/edukacja
- Scenariusze lekcji i warsztatów: https://polin.pl/pl/scenariusze
- Archiwalne zdjęcia i grafiki: https://collections.yadvashem.org
- Karty pracy i prezentacje: https://edukacja-polonistyczna.pl
- Komiks edukacyjny „Ocaleni z Zagłady”: https://edukacja.ipn.gov.pl
🧭 Cel wychowawczy i społeczny:
„Kiedy przestajemy pamiętać, historia się powtarza. Edukacja o Holokauście to nie tylko historia Żydów — to lekcja o człowieczeństwie i jego granicach.”
(Elie Wiesel)
📘 Przedmioty szkolne, na których można realizować:
historia, język polski, wiedza o społeczeństwie, religia, etyka, edukacja wczesnoszkolna, informatyka, plastyka, muzyka, technika, języki obce, godzina wychowawcza


